poniedziałek, 15 października 2012

Prasa do suszenia roślin

Zielniki. Robiliśmy je chyba wszyscy, tylko nie wszyscy o tym pamiętamy. Na zadanie domowe z biologii w szkole podstawowej, albo projekt z plastyki. Na zaliczenie botaniki na studiach albo jako pamiątkę z wakacji. Czasem była to tylko wesoła stokrotka wiosną albo ognisty liść klonu jesienią, wsunięte do książki na zakładkę… Zwykle przygotowanie profesjonalnego zielnika wymaga mnóstwa pracy, czasu i cierpliwości. No i oczywiście fachowej wiedzy jak go wykonać, aby zebrane gatunki przedstawiały wartość naukową. Co innego, kiedy suszymy kwiaty lub liście do późniejszego wykorzystania jako ozdoby...



Jak zrobić prasę do suszenia roślin?


 Tutaj niech liczy się przede wszystkim dobra zabawa. Jednak czy będziemy z zacięciem naukowca gromadzić rośliny jako eksponaty czy z duszą artysty tworzyć z ich wykorzystaniem piękne przedmioty, proces suszenia bywa udręką – a zupełnie nie musi!
Tradycyjnie rośliny „na płasko” suszy się pomiędzy warstwami papieru, np. gazetowego. Zebrane okazy starannie rozkładamy pomiędzy stronami gazety i przyciskamy ciężkim przedmiotem, np. stosem książek. Żelazkiem. Hantlami. Garnkiem z zupą. Jest to metoda dość niewygodna, ponieważ stosy suszących się roślin zajmują dużo miejsca i wyglądają nieestetycznie. Możemy też potrzebować niektórych przedmiotów, o zupie nie wspominając. Wilgotne gazety często trzeba wymieniać na suche, żeby rośliny nie zapleśniały. Naprawdę, może się odechcieć…
Dziś proponuję zatem własnoręczne wykonanie prasy do roślin która sprawi, że cały proces będzie dużo bardziej prosty i estetyczny.
Potrzebne będą:
  • Drewniana sklejka o grubości 3-5 mm, arkusz 64 x 48 cm lub większy
  • Sosnowa listwa 1 x 2 cm, długości co najmniej 110 cm
  • Wyrzynarka lub brzeszczot do drewna
  • Wiertarka z wiertłem 50 mm i 2 mm
  • Wkręty do drewna 12 mm – 16 szt.
  • Śrubokręt krzyżakowy i płaski
  • Gumka w dowolnym kolorze o szerokości 1 cm, 50 cm długości
  • 4 pinezki, ołówek
  • Nitka, igła, nożyczki
  • Młotek i papier ścierny


Instrukcja wykonania prasy:


1. Sklejkę przecinamy na cztery mniejsze fragmenty, tnąc duży arkusz wzdłuż i w poprzek. Ostre krawędzie traktujemy papierem ściernym.

2.  W każdym z czterech kawałków wiercimy dużym wiertłem otwory – w zasadzie w dowolnej ilości i rozmieszczeniu. Nie za dużo, bo przygotowujemy prasę a nie durszlak, ale też nie za mało, żeby rośliny szybko schły. Więcej o tym – nieco później.

3. Sosnową listwę tniemy na cztery równe odcinki. Na wszystkich wykonujemy poprzeczne nacięcia: 1 centymetr i 2 centymetry od końca każdego końca... na każdym z końców. Następnie płaskim śrubokrętem i młotkiem odłupujemy nacięty odcinek, otrzymując efekt jak na zdjęciu:

4.  Układamy równolegle dwie listewki, nacięciami do dołu a na nich po dwie dziurawe sklejkowe deseczki z zachowaniem ok. 1 cm odstępu. Deseczki przykręcamy do listewek wkrętami. Można wcześniej nawiercić deseczki cieńszym wiertłem.



5.  Podobnie postępujemy z druga parą listewek i deseczek – otrzymujemy dwie „okładki” prasy.

6.  Gumkę tniemy na cztery równe odcinki. Dokładnie zszywamy ich końce tak, aby powstały cztery bransoletki.

7.  W każde nacięcie w listewce wkładamy gumkę i przytwierdzamy pinezką.

Zasadniczą część mamy już za sobą. Teraz już można nazbierać roślin, które będziemy chcieli wyprasować i ususzyć. Rozkładamy je miedzy kartkami gazet, a te wkładamy pomiędzy dwie okładki prasy. Okładki spinamy razem gumką i pozostawiamy rośliny do wyschnięcia. Najlepiej w ciepłym i przewiewnym miejscu, nawet do słońca.
prasa do roślin ozdobiona decoupage

Dzięki nawierconym w sklejce otworom wilgoć będzie uciekać na zewnątrz i nie trzeba tak często (lub nawet zupełnie!) wymieniać gazet. Gumki przyciągają do siebie okładki, więc możemy w tym czasie poczytać książkę, poćwiczyć z hantlami lub zjeść zupę. Nie potrzeba już obciążników. W dowolnym momencie można przestawić prasę na półkę. W zasadzie wygląda ona trochę jak książka.

Podobną metodę suszenia zaproponował w 1958 roku prof. Mądalski z Wrocławia. Okładki prasy jego pomysłu wykonane były z drutu a związywało się je razem sznurkiem. W innych wariantach prasa była wykonana z samych listewek i spinana paskami (dużo cięższa, więc niepraktyczna do zabrania w teren). Nowszym pomysłem jest używanie metalowych klipsów do utrzymania całości razem, te jednak mają ograniczona wielkość.

Prasa do roślin, którą ja proponuję do wykonania ma dodatkowe korzyści:

- można ją postawić pionowo na półce a samemu odpocząć w poziomie na kanapie.
- kiedy rośliny schną, kurczą się. Zastąpienie sznurków i pasków gumkami eliminuje potrzebę zacieśniania wiązań. W tym czasie można zacieśniać inne więzi.
- rozciągliwe gumki pozwalają na zebranie w jednej prasie wielu roślin albo jednego listka – regulacja może się odbywać w szerokim zakresie.
- drewno w przeciwieństwie do drutu można pięknie OZDOBIĆ, np. metodą decoupage. Dzięki temu zyskamy nie tylko użyteczny, ale też piękny i intrygujący przedmiot – spróbujcie zapytać gości, do czego służy. Działa bez pudła!


plant press
prasowanie jesiennych liści

2 komentarze:

  1. Piękny pomysł! Takie zielniki powinny być w powszechnym użyciu. Może myślałeś o produkcji na większą skalę? Albo chociaż jako rękodzieło...

    OdpowiedzUsuń
  2. Rewelacyjny pomysł! Sama niedawno zaczęłam suszyć rośliny, nie lubię wyrzucać a ciąć trzeba. Używam ich do dekoracji kartek. Niestety majsterkowiczem nie jestem, muszę się uśmiechnąć do męża. Pozdrawiam.

    OdpowiedzUsuń

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...